Poradnik: trzeźwe uroczystości

Jak nie pić na weselu i w święta

Jak nie pić na weselu, gdy wszyscy wokół świętują, a odmowa wydaje się nietaktem? Oto plan krok po kroku i gotowe zdania, które pomagają odmawiać alkoholu spokojnie i bez tłumaczenia się.

Opublikowano · Zespół Nawroty.pl

Dlaczego wesela i święta to sytuacje wysokiego ryzyka

Sytuacja wysokiego ryzyka - definicja

Sytuacja wysokiego ryzyka to okoliczność, w której szczególnie łatwo o powrót do picia lub używania, na przykład z powodu dostępności alkoholu, presji otoczenia, silnych emocji lub zmęczenia. Pojęcie to pochodzi z modelu zapobiegania nawrotom G.A. Marlatta i J.R. Gordona.

Wesele, chrzciny, Wigilia, Sylwester czy rodzinny obiad to momenty, w których alkohol jest wszechobecny, a odmowa bywa odbierana osobiście. Na Podhalu dochodzi do tego silna presja „nie wypada odmówić” gospodarzowi, rodzinie czy sąsiadowi. Dla osoby w trzeźwieniu to jedno z najtrudniejszych wyzwań.

Dobra wiadomość jest taka, że do tych sytuacji można się przygotować. Jak nie pić na weselu i w święta? Kluczem jest plan przygotowany wcześniej, a nie siła woli w ostatniej chwili.

Przygotowanie: lista kontrolna przed weselem lub świętami

Przejdź przez tę listę kilka dni przed uroczystością. Najlepiej zapisz odpowiedzi.

  • Czy muszę tam być? Czasem najlepszą decyzją jest pojawienie się tylko na części uroczystości, na przykład na ślubie w kościele i obiedzie.
  • Jak długo zostaję? Ustal godzinę wyjścia i trzymaj się jej.
  • Jak wracam? Własny transport daje swobodę wyjścia w każdej chwili i naturalny powód, żeby nie pić.
  • Kto będzie moją osobą wsparcia? Może to być ktoś obecny na miejscu albo ktoś pod telefonem.
  • Kto na pewno będzie namawiał? Przygotuj dla tej osoby konkretne zdanie odmowy.
  • Co będę pić zamiast alkoholu? Sprawdź wcześniej, czy będą napoje bezalkoholowe, a jeśli nie, przynieś własne.
  • Jak się czuję w ostatnich dniach? Jeśli widzisz u siebie sygnały ostrzegawcze nawrotu, rozważ skrócenie obecności lub rezygnację.
  • Czy zadbam wcześniej o sen i posiłek? Głód, zmęczenie i napięcie nasilają chęć picia.

Metoda na głód

5 × O: pięć kroków, gdy przychodzi głód

  1. OOdroczNie mów „nigdy”. Powiedz „nie teraz, najpierw przeczekam”. Uruchom minutnik.
  2. OOddal sięWyjdź z miejsca, gdzie jest substancja lub okazja. Zmień pokój, wyjdź na zewnątrz.
  3. OOdwróć uwagęZajmij ręce i głowę: prysznic, sprzątanie, gra, muzyka, krótki trening.
  4. OOddychajKilka cykli spokojnego oddechu z dłuższym wydechem obniża napięcie.
  5. OOpowiedzZadzwoń lub napisz do kogoś: „mam teraz głód”. Nazwany głód traci część siły.

Jak odmówić alkoholu: gotowe zdania

Odmawianie alkoholu to umiejętność, którą można wytrenować. Najlepiej działają zdania krótkie, spokojne i powtarzane bez wdawania się w dyskusję. Przećwicz je na głos przed uroczystością.

Krótko i uprzejmie

  • „Dziękuję, nie piję.”
  • „Dziękuję, mam już swoje.” (wskazując szklankę z napojem)
  • „Nie, dziękuję. Poproszę sok.”

Gdy ktoś naciska

  • „Naprawdę dziękuję. Nie zmienię zdania, ale chętnie z Tobą posiedzę.”
  • „Wiem, że chcesz mnie ugościć, i to doceniam. Po prostu dziś nie piję.”
  • „Prowadzę dziś samochód.” (jeśli to prawda)

Przy presji „nie wypada odmówić”

  • „Za zdrowie młodych wypiję chętnie, ale sokiem. Zdrowia nie ubędzie.”
  • „Szanuję gospodarza i dlatego chcę dotrwać do końca w dobrej formie.”
  • „Toast wznoszę sercem, nie kieliszkiem.”

Gdy ktoś pyta wprost „dlaczego nie pijesz?”

  • „Tak mi po prostu lepiej.”
  • „Dbam o zdrowie.”
  • „To dłuższa historia. Opowiem Ci kiedyś przy kawie.”

Nie musisz nikomu mówić o uzależnieniu ani terapii. To Twoja prywatna sprawa. Powtórzenie tego samego zdania dwa lub trzy razy zwykle wystarcza, żeby rozmówca przestał naciskać.

W trakcie wesela: strategie, które pomagają

  1. Miej coś w dłoni

    Pełna szklanka wody, soku lub napoju bezalkoholowego to najprostszy sposób, żeby zmniejszyć liczbę propozycji. Pusta dłoń zaprasza do polewania.

  2. Znajdź sojusznika

    Poproś zaufaną osobę, żeby była blisko i pomogła odwrócić uwagę, gdy ktoś zacznie namawiać. Umówcie się na hasło, które oznacza „potrzebuję wyjść”.

  3. Rób przerwy

    Wyjdź na chwilę na świeże powietrze, zadzwoń do osoby wsparcia, zrób kilka spokojnych oddechów. Krótka przerwa pozwala sprawdzić, jak się czujesz.

  4. Surfuj na fali głodu

    Gdy pojawi się silna chęć picia, nie walcz z nią i nie działaj od razu. Obserwuj ją jak falę: narasta, osiąga szczyt i opada. Technikę opisujemy szerzej na stronie o głodzie alkoholowym.

  5. Wyjdź na czas

    Najwięcej presji pojawia się zwykle późnym wieczorem, gdy goście są już po kilku kieliszkach. Wyjście przed tym momentem to często najmądrzejsza decyzja.

Święta bez alkoholu w rodzinnym gronie

Święta mają inną dynamikę niż wesele. Są dłuższe, bardziej intymne, a do tego wracają rodzinne napięcia, wspomnienia i stare role. Czasem to właśnie emocje, a nie sam alkohol na stole, są największym zagrożeniem.

  • Porozmawiaj wcześniej z gospodarzem: „Nie piję i proszę, żeby nikt mnie przy stole nie namawiał. To dla mnie ważne”. Taka rozmowa przed świętami oszczędza wielu niezręcznych sytuacji.
  • Zaplanuj czas dla siebie: spacer, krótki odpoczynek, rozmowę telefoniczną z osobą wsparcia.
  • Ustal z bliskimi, że rozmowy o trudnych sprawach rodzinnych odkładacie na inny moment.
  • Pomyśl, jak spędzisz dni po świętach. Pustka po intensywnym czasie bywa równie ryzykowna.
  • Jeśli możesz, zaproponuj wspólne tradycje bez alkoholu, na przykład spacer po obiedzie.

Jeśli mimo wszystko doszło do picia

Czasem, mimo najlepszych przygotowań, dochodzi do wpadki. To nie przekreśla trzeźwości. Najważniejsze jest, żeby zatrzymać picie jak najszybciej, nie ulegać myśli „i tak już wszystko zepsute” i w ciągu doby porozmawiać z kimś zaufanym. Konkretny plan znajdziesz w poradniku co zrobić po wpadce.

Uwaga na dłuższe picie

Jeśli picie trwało kilka dni, gwałtowne odstawienie alkoholu może być groźne dla zdrowia. Drżenie, poty czy silny niepokój to sygnał, że potrzebny jest lekarz lub detoks. Omamy, splątanie lub drgawki wymagają natychmiastowej pomocy. W zagrożeniu życia dzwoń pod 112.

Jak pomagamy przygotować się do uroczystości w Nowym Targu

W naszym centrum w Nowym Targu przygotowanie do wesel, świąt i innych uroczystości jest stałą częścią zapobiegania nawrotom. Ćwiczymy odmawianie alkoholu, planujemy strategię wyjścia i uczymy technik radzenia sobie z głodem. Rozumiemy lokalne realia Podhala, w tym presję otoczenia i długie, huczne uroczystości.

Pracujemy między innymi w nurcie terapii poznawczo-behawioralnej i uważności w zapobieganiu nawrotom (MBRP). Jeśli pochodzisz spoza Nowego Targu, zajrzyj na stronę dla pacjentów z Podhala. Bliskim, którzy chcą wspierać trzeźwość na rodzinnych uroczystościach, polecamy stronę pomoc dla bliskich. Konsultację umówisz pod numerem 18 307 01 11 lub przez stronę kontaktu.

Pytania o wesele i święta na trzeźwo

Jak nie pić na weselu?

Przygotuj plan wcześniej: ustal godzinę wyjścia, własny transport, osobę wsparcia i gotowe zdania odmowy. Na miejscu trzymaj w dłoni napój bezalkoholowy i rób przerwy. Wyjdź, zanim presja stanie się zbyt duża.

Jak grzecznie odmówić alkoholu?

Najlepiej krótko i spokojnie, na przykład: „Dziękuję, nie piję” lub „Dziękuję, mam już swoje”. Nie musisz się tłumaczyć. Powtórzenie tego samego zdania kilka razy zwykle wystarcza.

Co powiedzieć, gdy ktoś mówi, że nie wypada odmówić?

Możesz powiedzieć: „Szanuję gospodarza i dlatego chcę dotrwać do końca w dobrej formie” albo „Toast wznoszę sercem, nie kieliszkiem”. Takie zdania pokazują szacunek, a jednocześnie jasno stawiają granicę.

Czy trzeba mówić rodzinie, że się nie pije z powodu uzależnienia?

Nie. To Twoja prywatna sprawa. Możesz powiedzieć tylko tyle, ile chcesz, na przykład „Tak mi lepiej” albo „Dbam o zdrowie”.

Czy iść na wesele w pierwszych miesiącach trzeźwości?

To zależy od Twojej sytuacji i warto omówić to z terapeutą. Czasem lepiej pojawić się tylko na części uroczystości albo wyjątkowo z niej zrezygnować. Zdrowie jest ważniejsze niż oczekiwania innych.

Jak przetrwać święta bez alkoholu?

Porozmawiaj wcześniej z gospodarzem, zaplanuj czas dla siebie i osobę wsparcia pod telefonem. Pamiętaj też o dniach po świętach, bo pustka po intensywnym czasie bywa ryzykowna.

Co zrobić, gdy na weselu pojawi się silny głód alkoholu?

Wyjdź na chwilę, zadzwoń do osoby wsparcia i obserwuj głód jak falę, która narasta, osiąga szczyt i opada. Zwykle trwa to od kilkunastu do kilkudziesięciu minut. Jeśli głód nie mija, najlepiej opuścić uroczystość.

Źródła: G.A. Marlatt, J.R. Gordon, model zapobiegania nawrotom (sytuacje wysokiego ryzyka, efekt naruszenia abstynencji); technika surfowania na fali głodu (Marlatt).

Zadzwoń