Czym jest badanie QEEG
QEEG - definicja
QEEG (ilościowe EEG, ang. quantitative electroencephalography) to badanie, w którym zapis czynności bioelektrycznej mózgu z elektrod na skórze głowy jest analizowany komputerowo. Wynik przedstawia się w postaci liczbowej i graficznej, tzw. mapy mózgu, pokazującej rozkład fal o różnych częstotliwościach. Jest to metoda nieinwazyjna i bezbolesna.
Klasyczne EEG (elektroencefalografia) ocenia zapis głównie wzrokowo. W QEEG ten sam sygnał jest dodatkowo przeliczany: widać, w których obszarach przeważają fale wolne, a w których szybkie, i jak ten obraz wygląda w porównaniu z bazą danych normatywnych.
W naszym centrum w Nowym Targu badanie QEEG wykonujemy u wybranych osób jako element szerszej oceny. Pomaga ono uzupełnić obraz z rozmowy, zaplanować trening neurofeedbacku i monitorować zmiany w czasie. Nie zastępuje jednak wizyty u lekarza ani rozmowy z psychoterapeutą.
Kiedy warto rozważyć QEEG w uzależnieniach i kryzysach
QEEG w uzależnieniach i kryzysach psychicznych nie jest badaniem „dla każdego”. Proponujemy je wtedy, gdy wynik może realnie wpłynąć na plan terapii. Decyzję podejmujemy wspólnie po konsultacji.
- gdy planujemy trening neurofeedbacku i chcemy dobrać go bardziej indywidualnie,
- gdy zgłaszasz kłopoty z koncentracją, zmęczeniem lub snem, które utrudniają terapię,
- przy nawracających epizodach napięcia i trudnościach z wyciszeniem,
- gdy chcemy mieć punkt odniesienia do porównania po serii treningów.
U osób z uzależnieniem od alkoholu lub substancji QEEG bywa szczególnie pomocne w okresie po odstawieniu. Wiele osób opisuje wtedy „mgłę w głowie”, rozdrażnienie i trudność z wyciszeniem. Zapis nie wyjaśni wszystkich przyczyn, ale może pokazać, czy obraz aktywności mózgu sprzyja raczej nadmiernemu pobudzeniu, czy zmęczeniu, a to pomaga dobrać ćwiczenia regulacyjne.
Jeśli pojawiają się objawy neurologiczne, np. utraty przytomności, napady drgawkowe czy nagłe zaburzenia mowy, potrzebna jest pilna konsultacja lekarska i klasyczne badania medyczne. QEEG w naszym centrum nie jest do tego przeznaczone.
Jak przygotować się do badania QEEG
Dobre przygotowanie sprawia, że zapis jest czytelny, a wynik bardziej wiarygodny. Szczegóły omawiamy przy umawianiu terminu, ale ogólne zasady są proste.
Umyj włosy dzień wcześniej lub rano
Nie nakładaj odżywek, żeli, lakieru ani olejków. Tłuste lub pokryte kosmetykami włosy utrudniają kontakt elektrod ze skórą.
Wyśpij się
Niewyspanie zmienia zapis, np. zwiększa udział fal wolnych. Postaraj się położyć o zwykłej porze.
Zjedz lekki posiłek
Nie przychodź na czczo. Tego dnia ogranicz kawę i napoje energetyczne, bo pobudzają układ nerwowy i wpływają na obraz fal.
Nie pij alkoholu i nie używaj substancji
Alkohol i substancje psychoaktywne, także w dniu poprzedzającym, silnie zmieniają aktywność mózgu i mogą uniemożliwić interpretację.
Nie odstawiaj leków na własną rękę
Zabierz listę przyjmowanych leków. Nie zmieniaj ich przed badaniem bez decyzji lekarza. Gwałtowne odstawienie niektórych leków, np. benzodiazepin, lub alkoholu po dłuższym używaniu może być groźne.
Jak przebiega badanie QEEG krok po kroku
Całość zajmuje zwykle ok. 1-1,5 h razem z przygotowaniem. Samo badanie jest spokojne i nie wymaga od Ciebie żadnego wysiłku poza siedzeniem w wygodnej pozycji.
Krótka rozmowa
Na początku pytamy o samopoczucie, sen, przyjmowane leki i ostatnie używanie substancji. Wyjaśniamy też, jak wygląda badanie, i odpowiadamy na pytania.
Zakładanie czepka z elektrodami
Na głowę zakładamy elastyczny czepek z elektrodami. W miejsca elektrod nanosi się żel przewodzący, który po badaniu łatwo zmyć. Zakładanie trwa kilkanaście minut.
Zapis czynności mózgu
Nagrywamy aktywność mózgu w spoczynku, z oczami zamkniętymi i otwartymi. Czasem dodajemy proste zadanie wymagające uwagi. W tym czasie ważne jest, by się rozluźnić i ograniczyć ruchy, mruganie oraz zaciskanie szczęki, bo zakłócają sygnał.
Analiza i omówienie
Zapis jest oczyszczany z zakłóceń i analizowany komputerowo. Wynik omawiamy z Tobą na osobnym spotkaniu, prostym językiem, bez żargonu.
Co pokazuje mapa mózgu, a czego nie pokazuje
Mapa mózgu jest pomocna, ale łatwo przypisać jej więcej, niż potrafi. Dlatego mówimy o tym wprost.
| QEEG może pokazać | QEEG nie pokaże |
|---|---|
| Rozkład fal wolnych i szybkich w różnych obszarach głowy | Czy ktoś jest uzależniony albo „jak bardzo” |
| Wzorce związane z pobudzeniem, zmęczeniem lub wyciszeniem | Rozpoznania psychiatrycznego, np. depresji, ADHD czy zaburzeń osobowości |
| Różnice w porównaniu z bazą normatywną | Uszkodzeń strukturalnych, np. guza czy udaru (do tego służą inne badania) |
| Zmiany zapisu po serii treningów | Tego, czy nastąpi nawrót, ani przyszłego przebiegu leczenia |
QEEG nie służy do stawiania diagnozy psychiatrycznej
Rozpoznanie uzależnienia, depresji czy zaburzeń lękowych opiera się na rozmowie klinicznej i kryteriach diagnostycznych (ICD-11, DSM-5). Wynik QEEG jest jedną z informacji pomocniczych i zawsze interpretujemy go razem z wywiadem, obserwacją i Twoimi celami.
Na obraz QEEG wpływa wiele czynników: sen, stres, kofeina, leki, ostatnie picie. Dlatego pojedynczy zapis to raczej „zdjęcie chwili” niż stała cecha. Wartość ma przede wszystkim w połączeniu z innymi informacjami.
Jak wykorzystujemy wynik badania QEEG w terapii
Wynik nie trafia do szuflady. Staje się punktem wyjścia do rozmowy o tym, co może wspierać Twoją regulację i jak ułożyć kolejne kroki.
- Dobór treningu neurofeedbacku. Mapa może wskazać, na jakich obszarach i pasmach skupić trening.
- Psychoedukacja. Obraz pomaga zrozumieć, dlaczego np. wyciszenie przychodzi z trudem, i zmniejsza poczucie winy.
- Punkt odniesienia. Po serii treningów możemy powtórzyć zapis i porównać wyniki.
- Kierunek dalszych kroków. Jeśli wynik lub wywiad budzą wątpliwości, kierujemy do lekarza lub na konsultację neuropsychologiczną.
Czy badanie trzeba powtarzać?
Nie zawsze. Powtórny zapis proponujemy zwykle po serii treningów neurofeedbacku albo po dłuższym okresie abstynencji, gdy chcemy zobaczyć, czy obraz się zmienia. Porównanie dwóch zapisów bywa dla wielu osób motywujące, bo pokazuje zmianę nie tylko w samopoczuciu. Pamiętamy jednak, że najważniejszą miarą postępu pozostaje codzienne funkcjonowanie: sen, radzenie sobie z głodem i napięciem, relacje.
U osób po nawrocie wynik bywa elementem etapu regulacji w autorskim programie SNNRZ. Zawsze jednak podstawą pozostaje psychoterapia i praca nad zapobieganiem nawrotom.
Badanie QEEG w Nowym Targu - jak pomagamy
Badanie przeprowadzają specjaliści neuropsychologii i neuroregulacji, a wynik omawiamy w zespole z psychoterapeutą prowadzącym. Dzięki temu dane z QEEG łączą się z tym, co wiemy z rozmowy.
- zaczynamy od konsultacji i kwalifikacji, bez skierowania,
- badanie łączymy z terapią, np. terapią uzależnienia od alkoholu lub pracą przy nawracającej depresji,
- na podstawie wyniku możemy zaproponować trening neurofeedback lub biofeedback HRV, a u części osób stymulację tDCS,
- przyjmujemy osoby z Nowego Targu i całego Podhala.
Aby umówić konsultację, zadzwoń pod numer 18 307 01 11 lub skorzystaj ze strony kontakt. Przyjmujemy od poniedziałku do piątku 8:00-18:00 i w soboty 9:00-14:00.
Najczęstsze pytania o badanie QEEG
Czy badanie QEEG boli?
Nie, badanie QEEG jest bezbolesne. Elektrody tylko odczytują aktywność mózgu i niczego do niego nie przesyłają. Jedyny dyskomfort to chłodny żel na skórze głowy i konieczność spokojnego siedzenia.
Ile trwa badanie QEEG?
Razem z przygotowaniem badanie trwa zwykle ok. 1-1,5 h. Wynik omawiamy na osobnym spotkaniu, po analizie zapisu.
Czy QEEG wykaże uzależnienie lub depresję?
Nie. QEEG nie służy do stawiania diagnozy psychiatrycznej. Rozpoznanie opiera się na rozmowie klinicznej i kryteriach diagnostycznych, a wynik QEEG jest informacją pomocniczą przy planowaniu terapii.
Jak przygotować się do QEEG?
Umyj włosy bez odżywek i żeli, wyśpij się, zjedz lekki posiłek i ogranicz kawę. Nie pij alkoholu ani nie używaj substancji przed badaniem. Leków nie odstawiaj samodzielnie, tylko zabierz ich listę.
Czy można wykonać QEEG krótko po piciu alkoholu?
Zapis wykonany krótko po piciu lub użyciu substancji jest trudny do interpretacji, dlatego w takiej sytuacji zwykle przekładamy termin. Jeśli picie trwało dłużej, najpierw ważne jest bezpieczeństwo: gwałtowne odstawienie alkoholu może być groźne i wymaga konsultacji z lekarzem lub detoksu.
Czym QEEG różni się od zwykłego EEG?
Oba badania rejestrują ten sam sygnał. W QEEG zapis jest dodatkowo analizowany ilościowo i porównywany z bazą normatywną, co daje mapę mózgu. Klasyczne EEG zleca lekarz głównie w diagnostyce neurologicznej, np. padaczki.
Czy potrzebuję skierowania na badanie QEEG w Nowym Targu?
Nie, skierowanie nie jest potrzebne. Najpierw umawiamy konsultację, podczas której sprawdzamy, czy badanie ma sens w Twojej sytuacji. Zadzwoń pod numer 18 307 01 11.