Ego State Therapy - terapia stanów ego i praca z częściami

Czym jest Ego State Therapy

Metodę opracowali amerykańscy psychologowie John i Helen Watkins, którzy rozwijali ją od lat 70. XX wieku, wychodząc z doświadczeń psychoterapii psychodynamicznej i hipnoterapii. Dziś Ego State Therapy stosuje się szczególnie w pracy z traumą i dysocjacją.

Każdy z nas zna to z codzienności. Inaczej czujemy się i zachowujemy w pracy, inaczej z rodzicami, a jeszcze inaczej, gdy jesteśmy zmęczeni czy zranieni. Zwykle te stany płynnie się zmieniają. Kłopot pojawia się, gdy części wchodzą w ostry konflikt albo gdy jedna z nich przejmuje kontrolę w sposób, który trudno zrozumieć.

Praca z częściami w uzależnieniu i nawrotach

Osoby w procesie zdrowienia często mówią: „Wiem, że nie powinienem pić, a jednak coś we mnie chce” albo „Kiedy przychodzi głód, to jakbym była kimś innym”. Ego State Therapy traktuje takie doświadczenia poważnie. Zamiast oceniać, pyta, jaka część się wtedy pojawia i czego potrzebuje.

Część, która chce trzeźwości

To zwykle część dorosła, odpowiedzialna, która widzi konsekwencje używania i pragnie zmiany. Często jest zmęczona ciągłą walką.

Część, która szuka ulgi

To część, która przez lata nauczyła się, że substancja lub zachowanie szybko wyłącza ból, lęk czy samotność. Nie działa ze złej woli. Pełni funkcję ochronną, choć jej sposób przynosi dziś więcej szkody niż pożytku.

Części zranione

Za potrzebą ulgi często stoją młodsze, zranione części, które niosą dawne doświadczenia wstydu, odrzucenia czy strachu. Gdy coś w teraźniejszości je poruszy, napięcie gwałtownie rośnie, a wraz z nim głód.

Praca z częściami pozwala zrozumieć ten mechanizm od środka. Gdy część szukająca ulgi zostaje wysłuchana, a zranione części otrzymują opiekę, głód często traci na sile. Zmienia się też reakcja na wpadkę: zamiast walki z sobą pojawia się ciekawość, co się wydarzyło.

Dysocjacja - czym jest i jak pomaga terapia stanów ego

Dysocjacja to naturalny mechanizm obronny, który w sytuacji przytłaczającego stresu oddziela od siebie myśli, emocje, doznania z ciała lub wspomnienia. Pozwala przetrwać, ale gdy utrwala się na długo, może utrudniać codzienne funkcjonowanie.

Objawy dysocjacji mogą obejmować:

• poczucie odrealnienia, jakby świat był za szybą,
• poczucie oddzielenia od własnego ciała lub emocji,
• luki w pamięci dotyczące codziennych zdarzeń,
• nagłe, trudne do wyjaśnienia zmiany nastroju, zachowania lub sposobu mówienia,
• poczucie, że „ktoś inny” podejmuje decyzje, np. o sięgnięciu po alkohol.

Substancje psychoaktywne mogą nasilać odcięcie, a jednocześnie bywają używane, by je wywołać. Ego State Therapy pomaga stopniowo budować kontakt między częściami, zwiększać poczucie wpływu i bezpieczeństwa. Więcej o skutkach trudnych doświadczeń przeczytasz na stronie terapia traumy.

Jak wygląda sesja Ego State Therapy

Na początku terapii budujemy bezpieczeństwo i wspólny język. Wyjaśniamy, czym są stany ego, i pomagamy Ci zauważać, kiedy zmienia się Twój wewnętrzny stan. Nie ma pośpiechu ani presji, by od razu docierać do najtrudniejszych części.

1. Stabilizacja i zasoby

   Uczymy się technik uspokajania i wzmacniamy części, które dają poczucie siły i bezpieczeństwa, np. część opiekuńczą czy zaradną.

2. Poznawanie części

   Z ciekawością przyglądamy się częściom, które pojawiają się w trudnych chwilach. Pytamy, kiedy powstały, czego się boją i czego potrzebują.

3. Praca ze zranionymi częściami

   Gdy jest to bezpieczne, zajmujemy się częściami niosącymi dawny ból, zapewniając im opiekę i ukojenie. Tu często pomocna jest terapia EMDR.

4. Współpraca i integracja

   Pomagamy częściom wypracować nowe sposoby współdziałania, tak aby w trudnych chwilach decyzje podejmowała część dorosła, zdolna zadbać o wszystkie potrzeby.

Na sesjach korzystamy z rozmowy, pracy z wyobrażeniami i ćwiczeń skupionych na odczuciach z ciała. Zawsze pozostajesz w kontakcie z terapeutą i masz wpływ na tempo pracy.

Dla kogo jest terapia stanów ego

W naszym centrum proponujemy Ego State Therapy osobom, które:

• doświadczają silnego wewnętrznego rozdarcia wokół picia, używania lub zachowań kompulsywnych,
• mają nawroty, które wydają się „nie ich”, jakby działo się to poza ich wolą,
• zmagają się ze skutkami traumy, szczególnie długotrwałej lub z dzieciństwa,
• doświadczają objawów dysocjacji,
• przeżywają napady paniki i lęk, których źródło trudno uchwycić,
• dorastały w rodzinie z problemem alkoholowym, o czym piszemy na stronie DDA i DDD.

Jak łączymy Ego State Therapy z innymi metodami

Terapia stanów ego dobrze współgra z innymi podejściami stosowanymi w centrum:

• Terapia EMDR - Ego State Therapy często przygotowuje do pracy z trudnymi wspomnieniami, zwłaszcza przy dysocjacji, a potem wspiera ją w trakcie.
• Terapia schematów - praca z trybami i praca z częściami mają wiele wspólnego, co pozwala łączyć ich elementy.
• Terapia poznawczo-behawioralna - daje konkretne narzędzia na sytuacje wysokiego ryzyka i pomaga ustabilizować abstynencję.
• Biofeedback, np. HRV - może wspierać regulację pobudzenia ciała, jako uzupełnienie psychoterapii, po kwalifikacji.

W autorskim programie SNNRZ elementy pracy z częściami pojawiają się szczególnie na etapie Narracji, gdy porządkujemy własną historię i nadajemy jej nowe znaczenie.

Czego się spodziewać i kiedy zachować ostrożność

Mówienie o „częściach” na początku może wydawać się dziwne. Wiele osób szybko jednak odkrywa, że ten język dobrze opisuje ich doświadczenie i przynosi ulgę, bo pozwala patrzeć na siebie z mniejszą oceną.

Praca z częściami zranionymi może poruszyć silne emocje. Dlatego zawsze zaczynamy od stabilizacji, która przy uzależnieniu trwa zwykle 4-8 tygodni. Przy aktywnym używaniu, ostrym kryzysie czy myślach samobójczych najpierw dbamy o bezpieczeństwo. Gwałtowne odstawienie alkoholu lub benzodiazepin po dłuższym używaniu może być groźne, dlatego wtedy potrzebny jest lekarz lub detoks.

Ego State Therapy nie jest szybką metodą. Zmiana wewnętrznych relacji wymaga czasu, ale może przynieść poprawę także w obszarach, w których inne podejścia nie wystarczały.

Ego State Therapy w Nowym Targu - jak pomagamy

Zaczynamy od konsultacji trwającej 50-60 minut. Rozmawiamy o Twoich trudnościach, historii leczenia i o tym, czy praca z częściami jest dobrym wyborem teraz. Sesje odbywają się zwykle raz w tygodniu, a pełny program trwa zwykle od kilku do kilkunastu miesięcy.

Terapię kończymy pisemnym planem zapobiegania nawrotom, w którym uwzględniamy także części i stany, jakie pojawiają się w chwilach ryzyka.

Centrum mieści się przy ul. Kilińskiego 1 w Nowym Targu i przyjmuje osoby z Podhala bez skierowania, poufnie. Umów się: 18 307 01 11 lub przez stronę kontakt. Wszystkie metody opisujemy na stronie metody leczenia.

Najczęstsze pytania o Ego State Therapy